Mandren Çeşitleri ve Fiyatları

Mandren, matkap ucunu üç çene arasında merkezleyerek sıkan ve dönme hareketini uca aktaran bağlantı parçasıdır. Sıkma yöntemine göre anahtarlı ve anahtarsız, makineye bağlanma biçimine göre vidalı ve konik olmak üzere ayrılır. Kataloğumuzda 10 mm ve 13 mm kapasitede anahtarlı ve anahtarsız mandrenler, SDS-Plus ve SDS-Max adaptörleri, yedek mandren anahtarları ile bits uçları için adaptörler bulunuyor.

Anahtarlı ve anahtarsız mandren

İki tipin farkı yalnızca kullanım kolaylığı değildir; sıkma kuvvetinin nasıl üretildiğidir. Anahtarlı mandrende dişli bir anahtar kullanılır ve kuvvet dişli oranı üzerinden çarpılır. Anahtarsız mandrende ise sıkma elle, kovanı çevirerek yapılır ve uygulanabilecek kuvvet el gücüyle sınırlıdır.

Karar, yapılan işin cinsine göre verilir. Gün içinde çok sayıda uç değiştiren montaj kullanıcısı için anahtarsız mandren belirgin zaman kazandırır. Büyük çaplı uçla kalın metal delen ve yüksek tork üreten kullanıcı içinse anahtarlı mandren daha güvenlidir; anahtarsız mandrende uç kayarsa hem uç sapı hem çeneler zarar görür.

Kapasite: 10 mm ve 13 mm

Mandrenin üzerinde yazan değer, çenelerin kavrayabileceği en büyük uç sapı çapıdır. 10 mm mandrenler daha kompakttır ve hafif matkaplarda kullanılır. 13 mm mandrenler kalın saplı uçları da kabul eder ve daha ağır işler için üretilmiş makinelerde bulunur.

Kapasitenin alt sınırı da vardır ve çoğu zaman gözden kaçar. Çeneler belirli bir çapın altında birbirine tam kapanamaz; çok ince uçlar bu yüzden mandrende merkezlenemez ve salgı yapar. İnce uçlarla düzenli çalışılacaksa alt sınırı düşük olan bir mandren seçilmelidir.

Makineye bağlantı biçimi

Mandren değiştirirken kapasiteden daha kritik olan konu, mandrenin makinenin miline nasıl bağlandığıdır. İki yaygın yöntem vardır ve biri diğerinin yerine kullanılamaz.

Vidalı mandrenlerin çoğunda ayrıca içeriden bir emniyet vidası bulunur ve bu vida ters dişlidir. Mandren sökülürken önce bu vida saat yönünde çevrilerek çıkarılmalı, sonra mandren gövdesi normal yönde sökülmelidir. Emniyet vidası fark edilmeden mandren zorlanırsa hem vida hem mil dişi zarar görür. Yeni mandren alırken makinenin mil diş ölçüsü mutlaka doğrulanmalıdır.

Adaptörler ve kırıcı delicilerde kullanım

Kırıcı delici makineler SDS kovanla çalışır ve düz saplı uçları doğrudan kabul etmez. SDS-Plus mandren adaptörleri bu makinelerde standart mandren kullanmayı mümkün kılar; böylece tek makine hem beton delme hem ahşap ve metal delme işini yapar.

Burada önemli bir sınır vardır: adaptörle takılan mandren yalnızca dönme modunda kullanılmalıdır. Makine darbeli moda alındığında darbe enerjisi mandrenin çene mekanizmasına iletilir ve mandren kısa sürede boşluk yapar. SDS-Max ile SDS-Plus arasındaki adaptörler ise farklı iş görür: büyük makinede küçük şaftlı uç kullanmayı sağlar, ancak makinenin darbe enerjisi küçük uçlar için fazla olduğundan yalnızca uygun uçlarla kullanılmalıdır.

Bakım, salgı ve arıza belirtileri

Mandren toz ve talaş toplayan bir parçadır. Çenelerin arasına dolan toz, çenelerin tam kapanmasını engeller ve uç merkezden kaçar. Çeneleri tamamen açıp basınçlı hava ile temizlemek, ardından mekanizmaya çok az miktarda ince yağ vermek en etkili bakımdır. Fazla yağ tozu tutar ve durumu kötüleştirir.

Uç takılıyken belirgin bir salgı görülüyorsa üç ihtimal vardır: uç eğrilmiştir, çeneler aşınmıştır ya da mandren mile tam oturmamıştır. Sırayla kontrol edilmelidir; sağlam bir uçla salgı devam ediyorsa sorun mandrendedir. Çeneleri ucu kavramadan boşta sıkmak da doğru değildir; çeneler birbirine baskı yaparak uçlarından körelir ve sonra ince uçları tutamaz hale gelir.

Sıkça Sorulan Sorular

Anahtarlı mı anahtarsız mandren mi daha iyi?

Anahtarlı mandren dişli oranı sayesinde daha yüksek sıkma kuvveti verir ve ağır işlerde uç kaymaz. Anahtarsız mandren hızlı uç değişimi sağlar ve montaj işlerinde zaman kazandırır. Kalın metal delme gibi yüksek torklu işlerde anahtarlı tercih edilmelidir.

10 mm ve 13 mm mandren arasındaki fark nedir?

Bu değer çenelerin kavrayabileceği en büyük uç sapı çapıdır. 10 mm mandrenler daha kompakttır ve hafif matkaplarda bulunur, 13 mm mandrenler kalın saplı uçları da kabul eder ve daha ağır işler için üretilmiş makinelerde kullanılır.

Mandren nasıl sökülür?

Vidalı mandrenlerin çoğunda içeride ters dişli bir emniyet vidası vardır. Önce bu vida saat yönünde çevrilerek çıkarılır, ardından mandren gövdesi normal yönde sökülür. Emniyet vidası fark edilmeden zorlanırsa hem vida hem mil dişi zarar görür.

Her mandren her matkaba takılır mı?

Takılmaz. Mandrenler mile ya vidalı ya konik bağlantıyla oturur ve biri diğerinin yerine kullanılamaz. Yeni mandren alırken makinenin bağlantı tipi ve mil diş ölçüsü doğrulanmalıdır.

Kırıcı deliciye normal mandren takılır mı?

SDS-Plus mandren adaptörü ile takılabilir ve makine düz saplı uçları kabul eder hale gelir. Ancak bu düzenek yalnızca dönme modunda kullanılmalıdır; darbeli modda darbe enerjisi çene mekanizmasına iletilir ve mandren kısa sürede boşluk yapar.

Matkap ucu neden mandrende dönüyor?

Sıkma kuvveti yetersizdir veya çeneler aşınmıştır. Anahtarsız mandrende yüksek torklu işlerde bu sık görülür. Uç sapı zaten sıyrılmışsa çeneler tutunacak yüzey bulamaz; bu durumda uç değiştirilmelidir.

Uç takınca salgı yapıyor, sebebi ne olabilir?

Üç ihtimal vardır: uç eğrilmiştir, çeneler aşınmıştır veya mandren mile tam oturmamıştır. Sağlam bir uçla deneyip salgının devam edip etmediğine bakmak, sorunun mandrende olup olmadığını gösterir.

Mandren bakımı nasıl yapılır?

Çeneler tamamen açılıp basınçlı hava ile temizlenmeli, ardından mekanizmaya çok az ince yağ verilmelidir. Fazla yağ toz tutar ve durumu kötüleştirir. Çeneleri uç takılı değilken boşta sıkmak da uçlarını köreltir.